Kinh tế tuần hoàn là gì?
A circular economy eliminates waste by keeping materials in use through repair, reuse, remanufacturing, and recycling. Unlike the linear 'take-make-dispose' model, it mimics nature where one organism's waste becomes another's resource. The goal is to decouple economic growth from resource consumption.
Why does this matter? The linear economy extracts 100 billion tonnes of materials annually, yet only 7.2% is cycled back. A circular approach could save $4.5 trillion by 2030, cut CO2 emissions by 39%, and create millions of new jobs in repair, remanufacturing, and recycling sectors.
📖 Tìm hiểu sâu
Ví dụ 1
Hãy tưởng tượng một căn bếp nơi mọi mảnh vụn thức ăn đều trở thành phân trộn, nơi trồng rau mới và trở thành bữa ăn mới. Không có gì có thể chạm vào thùng rác. Bây giờ hãy tưởng tượng điều ngược lại: một nhà bếp nơi mỗi bữa ăn kết thúc với đĩa, đồ dùng và thức ăn thừa đều bị vứt đi và bạn mua những cái mới cho mỗi bữa ăn. Đó là sự khác biệt giữa nền kinh tế tuần hoàn và tuyến tính. Nhà bếp hình tròn có thể tốn nhiều chi phí hơn để thiết lập (làm phân trộn tốt hơn, thùng chứa có thể tái sử dụng), nhưng nó tiết kiệm rất nhiều thời gian.
Ví dụ 2
Hãy nghĩ về nền kinh tế giống như một bồn tắm. Trong nền kinh tế tuyến tính, bạn vặn vòi ở mức tối đa (khai thác tài nguyên) trong khi để cống mở rộng (lãng phí). Cuối cùng nước cũng cạn. Trong nền kinh tế tuần hoàn, bạn cắm cống (tái chế và sửa chữa), thêm máy bơm tuần hoàn (tái sản xuất) và chỉ thêm một giọt nước ngọt khi cần thiết. Thùng vẫn đầy với ít đầu vào hơn - đó là cách nền kinh tế tuần hoàn tự duy trì trong khi sử dụng một phần tài nguyên thô.
🎯 Mẹo sử dụng
Người mới
Bắt đầu với loại vật liệu Kim loại - nó có khả năng tái chế 95%, giúp các vòng tròn trở nên rõ ràng và hiệu quả nhất
Trung cấp
Kích hoạt đồng thời cả ba tùy chọn Chuyên gia (Tháo gỡ, Lấy lại, Hộ chiếu) - chúng nhân lên hiệu ứng của nhau
Chuyên gia
So sánh Công việc được tạo giữa tuyến tính (gần bằng 0) và tuần hoàn với tỷ lệ sửa chữa cao — nền kinh tế tuần hoàn sử dụng nhiều lao động theo thiết kế
📚 Thuật ngữ
🏆 Nhân vật chính
Ellen MacArthur (2010)
Thành lập Quỹ Ellen MacArthur, tổ chức kinh tế tuần hoàn hàng đầu thế giới, sau khi một mình chèo thuyền vòng quanh thế giới và nhận ra bản chất hữu hạn của các nguồn tài nguyên
Walter Stahel (1976)
Đặt ra 'nôi thành nôi' và phát triển khái niệm nền kinh tế hiệu suất tại Viện Đời sống Sản phẩm ở Geneva, đi tiên phong trong nền tảng trí tuệ của kinh tế tuần hoàn
William McDonough (2002)
Kiến trúc sư và đồng tác giả của 'Cradle to Cradle: Remaking the Way We Make Things' với Michael Braungart, thiết lập các nguyên tắc thiết kế cho các vòng lặp vật liệu
Gunter Pauli (2010)
Tác giả cuốn sách 'Nền kinh tế xanh' đề xuất 100 sáng kiến lấy cảm hứng từ hệ thống tuần hoàn tự nhiên, chứng minh mô hình kinh doanh không rác thải có thể mang lại lợi nhuận
Janez Potočnik (2015)
Ủy viên EU, người đã đưa ra Kế hoạch hành động kinh tế tuần hoàn châu Âu, khung chính sách toàn diện nhất thế giới về chuyển đổi tuần hoàn có hệ thống
🎓 Tài nguyên học tập
- Towards the Circular Economy [paper]
Báo cáo cơ bản định lượng cơ hội trị giá hơn 1 nghìn tỷ USD hàng năm của nền kinh tế tuần hoàn, với các phân tích chi tiết theo ngành về di chuyển, thực phẩm và môi trường xây dựng (2012) - Circular Economy: A Critical Literature Review of Concepts [paper]
Phân tích 114 định nghĩa về kinh tế tuần hoàn hội tụ về khung giảm thiểu-tái sử dụng-tái chế, làm rõ sự nhầm lẫn về khái niệm trong lĩnh vực này (Tài nguyên, Bảo tồn và Tái chế, 2017) - Ellen MacArthur Foundation [article]
Tổ chức kinh tế tuần hoàn hàng đầu với các nghiên cứu điển hình, nền tảng học tập, mạng CE100 và hướng dẫn chuyển đổi theo ngành cụ thể - EU Circular Economy Action Plan [article]
Chiến lược kinh tế tuần hoàn toàn diện của Liên minh Châu Âu bao gồm thiết kế sản phẩm, giảm chất thải và thị trường nguyên liệu thô thứ cấp